Loading...

Nasıl yapılır

X-Forwarded-For ve CDN arkasında gerçek ziyaretçi IP'si

Bir sunucunun önüne CDN ya da herhangi bir reverse proxy koyduğunuzda loglar aynı birkaç adresle dolar: ziyaretçilerinizin değil, proxy'nin adresleri. Gerçek adres kaybolmaz; bir istek başlığında durur. Bu rehber X-Forwarded-For'un nasıl oluştuğunu, içindeki hangi değere neden güvenebileceğinizi, cdn.com.tr'nin eklediği daha basit başlıkları ve nginx, Apache ile Laravel için tam ayarları anlatıyor.

9 dk okuma Orta Güncellendi

X-Forwarded-For ve CDN arkasında gerçek ziyaretçi IP'si

Sunucunuz neden yanlış IP görüyor

Proxy yokken ziyaretçinin tarayıcısı doğrudan sunucunuza bağlanır ve bu bağlantının adresi (PHP'de REMOTE_ADDR, nginx'te $remote_addr) ziyaretçinin adresidir. Önüne bir CDN, yük dengeleyici ya da herhangi bir reverse proxy koyduğunuzda sunucunuzun kabul ettiği bağlantı proxy'den gelir. Her log satırı, her hız sınırı, her "yeni bir konumdan giriş" kontrolü artık proxy'nin adresini görür.

Ziyaretçinin adresi kaybolmaz. Proxy onu görmüştür ve ilettiği isteğe bir başlık olarak yazar. Konunun tamamı iki soruya iner: hangi başlığı okumalı ve ona ne zaman inanmalı. Çünkü başlık sadece metindir ve sunucunuza doğrudan ulaşabilen herkes istediği metni yazabilir.

X-Forwarded-For nasıl oluşur

X-Forwarded-For (XFF) virgülle ayrılmış bir listedir. İsteği taşıyan her proxy mevcut değeri alır ve isteği aldığı adresi sonuna ekler. 198.51.100.7 adresindeki bir ziyaretçi tek bir proxy'den geçtiğinde sunucunuza şöyle ulaşır:

X-Forwarded-For: 198.51.100.7

İki proxy'den geçtiğinde ikincisi birincinin adresini ekler:

X-Forwarded-For: 198.51.100.7, 203.0.113.20

Güvenlik açısından önemli olan kısım şu: proxy ekler, daha önce yazılmış olanı kontrol etmez. Ziyaretçi kendi X-Forwarded-For: 1.2.3.4 başlığını gönderebilir; CDN gerçek bağlantı adresini ekledikten sonra sunucunuz şunu görür:

X-Forwarded-For: 1.2.3.4, 198.51.100.7

En soldaki değer ziyaretçinin yazdığı herhangi bir şeydir. Güvenebileceğiniz değer, güvendiğiniz proxy'nin eklediği değerdir: en sağdaki; arka arkaya birden fazla güvenilir proxy varsa, sağdan itibaren sizin proxy'lerinizden biri olmayan ilk değer. XFF'nin ilk değerini "istemci IP'si" sayan kod, curl kullanabilen herkes tarafından kandırılabilir.

X-Real-IP ve cdn.com.tr başlıkları

X-Forwarded-For bir geçmiş taşır; çoğu zaman tek bir cevap istersiniz. Tek değerli başlıklar bunun içindir.

X-Real-IP, nginx tabanlı pek çok proxy'nin kabul ettiği bağlantının adresine ayarladığı başlıktır. Edge'imiz onu her istekte yazar.

X-CDN-Client-IP, ziyaretçinin edge'imizin gördüğü adresidir: tek bir değer, IPv4 ya da IPv6, her istekte edge tarafından yazılır. Ziyaretçinin gönderdiği aynı adlı başlık iletilmez, yerine edge'in değeri yazılır. Okunması en kolay başlık budur.

X-CDN-Client-Port, ziyaretçinin kaynak portudur. Çok sayıda kullanıcının tek bir genel adresi paylaştığı yerlerde (mobil ağlar, operatör seviyesinde NAT) adres tek başına bir ziyaretçiyi tanımlamaz; adres ve port birlikte tanımlar. Bir log satırının tek bir bağlantıyı göstermesi gerektiğinde ihtiyacınız olan budur.

X-CDN-Edge-IP, ziyaretçinin bağlandığı edge sunucusunun adresidir. Loglarınızı bizimkilerle eşleştirirken ya da bağlantının nereye yapıldığını kaydederken işe yarar.

Bu başlıklar her istekte standart olarak gelir; açmanız gereken bir şey yoktur. Edge ayrıca bağlantı adresi eklenmiş X-Forwarded-For başlığını ve ziyaretçinin kullandığı şema, alan adı ve port için X-Forwarded-Proto, X-Forwarded-Host ve X-Forwarded-Port başlıklarını gönderir.

Başlığa yalnız CDN'den geldiğinde güvenin

Edge'in yazdığı bir başlık, ancak istek gerçekten edge üzerinden geldiyse güvenilirdir. Origin'iniz internetteki herkese cevap veriyorsa bir saldırgan ona doğrudan bağlanıp X-CDN-Client-IP: 127.0.0.1 ya da istediği herhangi bir adresi gönderebilir. Bu boşluğu iki önlem kapatır ve en iyi birlikte çalışırlar.

Web sunucunuza hangi adreslerin proxy olduğunu söyleyin. nginx, Apache ve çoğu framework, istemci adresini yalnız güvenilir olarak tanımladığınız adreslerden gelen isteklerde geri getirir; diğerlerinden gelen başlıklar yok sayılır. Hesabınıza bağlı edge adreslerini listeleyin; güncel adresleri talep ettiğinizde bildiririz.

Origin'i CDN'e kilitleyin. Adını ve değerini sizin belirleyip her yayınlama kuralına eklediğiniz gizli bir başlığı ya da mTLS ile edge'in istemci sertifikasını zorunlu kılın. Böylece doğrudan gelen istek uygulamanıza hiç ulaşmaz; ulaşan isteklerdeki iletilmiş başlıklar da edge'indir.

Ana kilit gizli başlık ya da sertifika olsun, adres listesi ikinci kilit: edge adresleri nasıl değişirse değişsin ilk ikisi çalışmayı sürdürür, liste ise güncel tutulmak ister.

nginx: set_real_ip_from ve real_ip_header

nginx'in realip modülü $remote_addr değerini bir başlıktaki adresle değiştirir; ama yalnız bağlantı set_real_ip_from ile listelenmiş bir adresten geliyorsa. Bundan sonra erişim logunuz, allow ve deny kurallarınız ve limit_req ziyaretçiyi görür.

X-CDN-Client-IP ile ayrıştırılacak bir liste yoktur. X-Forwarded-For kullanmayı tercih ederseniz (örneğin CDN ile nginx arasında kendi yük dengeleyiciniz varsa) real_ip_header X-Forwarded-For; ve real_ip_recursive on; kullanın ve set_real_ip_from içinde hem edge adreslerini hem yük dengeleyicinizi listeleyin. nginx listeyi sağdan okur, güvenilir her adresi atlar ve güvenilir olmayan ilk adreste durur: ziyaretçi.

Asıl bağlantı adresini de loga yazın ($realip_remote_addr). Bir isteği hangi edge'in getirdiğini bilmeniz gerektiğinde orada hazır durur.

nginx: ziyaretçi adresini CDN'den geri getirin

# http {} ya da server {} içinde
# hesabınıza bağlı edge adresleri (örnek değerler)
set_real_ip_from 203.0.113.0/24;
set_real_ip_from 2001:db8:100::/48;
real_ip_header   X-CDN-Client-IP;

log_format cdn '$remote_addr:$http_x_cdn_client_port via $realip_remote_addr '
               '[$time_local] "$request" $status $body_bytes_sent';
access_log /var/log/nginx/access.log cdn;

Apache: mod_remoteip

Apache'de aynı işi mod_remoteip yapar. Modülü etkinleştirin (Debian ve Ubuntu'da a2enmod remoteip), başlığı adlandırın ve güvenilir proxy'leri listeleyin. Genel adresler için RemoteIPTrustedProxy kullanın; RemoteIPInternalProxy özel adres aralıkları içindir.

Log biçiminde %a kullanın: mod_remoteip yapılandırıldığında bu, geri getirilen ziyaretçi adresidir. Modül kurulduktan sonra Require ip gibi erişim kuralları da ziyaretçinin adresini görür.

Apache 2.4 ve mod_remoteip

RemoteIPHeader        X-CDN-Client-IP
# hesabınıza bağlı edge adresleri (örnek değerler)
RemoteIPTrustedProxy  203.0.113.0/24
RemoteIPTrustedProxy  2001:db8:100::/48

LogFormat "%a %{X-CDN-Client-Port}i %l %u %t \"%r\" %>s %b" cdn
CustomLog ${APACHE_LOG_DIR}/access.log cdn

Laravel ve diğer framework'ler: güvenilir proxy'ler

Framework'ler X-Forwarded-For başlığını kendileri okur ve kural aynıdır: iletilmiş başlıklar yalnız güvenilir proxy'lerden geldiğinde sayılır. Laravel 11 ve sonrasında bunları bootstrap/app.php içinde tanımlarsınız; ardından $request->ip() ziyaretçiyi döndürür, $request->secure() ve üretilen URL'ler de X-Forwarded-Proto başlığını izler.

Laravel (Symfony üzerinden) X-Forwarded-For başlığını sağdan okur ve güvenilir adresleri atlar; tam olarak en sağdaki güvenilir değer kuralı. İnternetten doğrudan ulaşılabilen bir origin'de * ile her adrese güvenmeyin; bu, framework'e her istemcinin başlıklarına inanmasını söyler. Express (app.set('trust proxy', ...)) ve Rails (config.action_dispatch.trusted_proxies) aynı fikri başka adlarla uygular.

bootstrap/app.php (Laravel 11+)

use Illuminate\Foundation\Configuration\Middleware;
use Illuminate\Http\Request;

->withMiddleware(function (Middleware $middleware) {
    $middleware->trustProxies(
        at: ['203.0.113.0/24', '2001:db8:100::/48'], // edge adresleri (örnek değerler)
        headers: Request::HEADER_X_FORWARDED_FOR
            | Request::HEADER_X_FORWARDED_HOST
            | Request::HEADER_X_FORWARDED_PORT
            | Request::HEADER_X_FORWARDED_PROTO,
    );
})

// uygulamanın herhangi bir yerinde
$ip   = $request->ip();                         // ziyaretçi
$port = $request->header('X-CDN-Client-Port');  // ziyaretçinin kaynak portu

Çalıştığını doğrulayın

Üç kısa test kurulumu doğrular.

CDN üzerinden. Bir sayfa isteyin ve erişim loguna bakın: adres bir edge adresi değil, kendi genel IP adresiniz olmalıdır.

Sahte başlık gönderin. curl -H 'X-Forwarded-For: 1.2.3.4' -H 'X-CDN-Client-IP: 1.2.3.4' https://www.example.com/ komutunu çalıştırın. Log yine gerçek adresinizi göstermelidir: edge X-CDN-Client-IP değerini kendisi yazar ve sizin adresinizi gönderdiğiniz XFF değerinin sonuna ekler.

CDN'i atlayın. Aynı isteği --resolve ile doğrudan origin'e gönderin. Origin kilitliyse istek reddedilir; değilse log 1.2.3.4 değil gerçek adresinizi göstermelidir, çünkü adresiniz güvenilir listede değildir. 1.2.3.4 görüyorsanız güvenilir liste fazla geniştir.

Gerçek IP nerede önemli

Loglar ve analitik

Erişim logları, analitik ve kötüye kullanım raporları önlerindeki edge sunucularını değil, ziyaretçilerinizi sayar.

Hız sınırları ve engeller

IP başına sınırlar ve fail2ban tarzı engeller, aynı edge üzerinden gelen herkesi değil, kötüye kullananı vurur.

İnceleme ve kayıt

Adres, kaynak port, zaman ve edge adresi birlikte, paylaşılan mobil adreslerin arkasında bile tek bir bağlantıyı gösterir.

Nasıl yapılır

Yardım merkezindeki adım adım rehberler:

X-Forwarded-For hakkında sık sorulanlar

X-Forwarded-For'daki hangi değer istemci IP'sidir?

Güvendiğiniz bir proxy'nin eklediği en sağdaki değer. Onun solundaki değerler, istek o proxy'ye ulaştığında başlıkta zaten vardı; bu yüzden ziyaretçi tarafından yazılmış olabilirler. Sunucunuzun önünde tek bir CDN varsa bu, doğrudan son değerdir.

Ziyaretçinin gönderdiği X-Forwarded-For başlığına ne olur?

Edge, proxy'lerin yaptığı gibi onu korur ve isteği aldığı adresi sonuna ekler. Bu yüzden en sağdaki değeri ya da edge'in kendisi yazdığı, ziyaretçinin ayarlayamadığı tek değerli X-CDN-Client-IP başlığını okursunuz.

X-Forwarded-For ile X-Real-IP arasındaki fark nedir?

X-Forwarded-For, her proxy'nin sonuna eklediği bir listedir; yolun tamamını kaydeder. X-Real-IP, tek bir proxy'nin yazdığı tek bir adrestir. İkisi de teamüldür; standart Forwarded başlığı (RFC 7239) aynı bilgiyi daha katı bir sözdizimiyle taşır.

X-CDN-Client-Port'a neden ihtiyacım olsun?

Çünkü mobil ağlarda ve operatör seviyesinde NAT arkasında çok sayıda ziyaretçi tek bir genel IP adresini paylaşabilir. Kaynak port, adres ve zamanla birlikte bu ziyaretçileri birbirinden ayırır; bir log satırının tek bir bağlantıyı göstermesi gerektiğinde ihtiyacınız olan budur.

X-CDN-Client-IP'ye her adresten güvenebilir miyim?

Yalnız origin'iniz gizli başlık ya da mTLS ile kilitlenmiş ve CDN dışından trafik kabul etmiyorsa. Origin'e doğrudan ulaşılabiliyorsa bu başlığı herkes gönderebilir; bu yüzden onu edge adresleriyle de sınırlayın.

Güveneceğim edge adreslerini nereden alırım?

Hesabınıza bağlı edge sunucularının güncel adreslerini talep ettiğinizde bildiririz. Origin'i gizli başlık ya da mTLS ile de kilitleyin; korumanız bir listenin güncel tutulmasına bağlı kalmasın.